Klinika dla Małych Zwierząt WąsiatyczBlog

Są sytuacje, w których nie warto czekać do rana, obserwować kota przez kilka godzin ani liczyć na to, że problem sam minie. Jedną z nich jest podejrzenie niedrożności cewki moczowej. To stan nagły, bolesny i potencjalnie niebezpieczny, jeśli pomoc nie nadejdzie odpowiednio szybko.

U wielu opiekunów pierwsza myśl może być zupełnie inna. Kot często wchodzi do kuwety, długo siedzi w pozycji do oddawania moczu, napina się, wokalizuje, a moczu prawie nie ma albo nie ma go wcale. Łatwo pomylić to z zaparciem, zwłaszcza gdy zwierzę wygląda tak, jakby próbowało się wypróżnić. Tymczasem właśnie taki obraz bardzo często towarzyszy niedrożności układu moczowego.

Na czym polega niedrożność cewki?

Niedrożność cewki oznacza, że mocz nie może swobodnie wypłynąć z pęcherza. U kotów najczęściej dzieje się tak wtedy, gdy światło cewki zostaje zatkane przez czop złożony ze śluzu, materiału zapalnego i kryształów albo przez kamień. Zdecydowanie częściej dotyczy to kocurów, ponieważ ich cewka jest dłuższa i węższa.

Kot z niedrożnością bardzo cierpi, a jego stan może pogarszać się szybko. Gdy mocz nie odpływa, w organizmie zaczynają gromadzić się toksyczne produkty przemiany materii, pojawiają się zaburzenia pracy nerek i niebezpieczne zmiany elektrolitowe, w tym wzrost poziomu potasu, który może wpływać na serce.

Jakie objawy powinny zapalić czerwoną lampkę?

Najbardziej charakterystyczny objaw to częste, bezskuteczne próby oddania moczu. Kot chodzi do kuwety wielokrotnie, przyjmuje pozycję, napina się i nic z tego nie wynika albo pojawiają się tylko pojedyncze krople. Część kotów miauczy z bólu, staje się niespokojna albo przeciwnie - chowa się i unika kontaktu.

U niektórych zwierząt wcześniej widać objawy choroby dolnych dróg moczowych: częstsze oddawanie małych ilości moczu, krew w moczu, załatwianie się poza kuwetą, wylizywanie okolicy krocza, dyskomfort przy mikcji. Problem polega na tym, że kiedy dochodzi do pełnej niedrożności, sytuacja przestaje być zapaleniem pęcherza wymagającym obserwacji, a staje się nagłym przypadkiem wymagającym pilnej pomocy.

Z czasem dochodzą objawy ogólne. Kot przestaje jeść, robi się apatyczny, może wymiotować, bywa odwodniony. Przy całkowitej niedrożności poważne zaburzenia rozwijają się już w ciągu kilkudziesięciu godzin.

Kiedy należy niezwłocznie jechać do kliniki?

Odpowiedź brzmi: gdy tylko pojawi się podejrzenie, że kot nie oddaje moczu prawidłowo.
Nie wolno czekać, aż zwierzę będzie skrajnie osowiałe. Sam fakt, że kot wielokrotnie wchodzi do kuwety, napina się i nie oddaje moczu, wystarczy, by potraktować sprawę poważnie. Im dłużej trwa blokada, tym większe ryzyko groźnych powikłań.

Postępowanie w przypadku niedrożności

Najpierw lekarz ocenia stan ogólny pacjenta. Badanie kliniczne często pozwala już nabrać silnego podejrzenia, bo pęcherz bywa mocno wypełniony, twardy i bolesny. Równolegle wykonuje się badania krwi, żeby sprawdzić pracę nerek i poziom elektrolitów, a po ustabilizowaniu kota także badanie moczu oraz diagnostykę obrazową, jeśli są wskazania.

Samo leczenie polega na odblokowaniu odpływu moczu. W praktyce zwykle konieczne jest założenie cewnika w znieczuleniu lub sedacji, przepłukanie cewki i opróżnienie pęcherza. U części pacjentów potrzebne są płyny dożylne, leki przeciwbólowe i dalsza hospitalizacja, żeby bezpiecznie przejść przez etap stabilizacji i obserwacji.

Skąd bierze się ten problem?

Przyczyny bywają różne. Czasem za blokadę odpowiada czop z materiału zapalnego i kryształów, czasem kamień, rzadziej uraz, blizna czy zmiana nowotworowa. U wielu kotów wcześniej występują objawy szerzej rozumianej choroby dolnych dróg moczowych, która wymaga dalszej diagnostyki i leczenia już po opanowaniu ostrego stanu.

To ważne, bo samo „odetkanie” cewki nie zamyka sprawy. Po ustabilizowaniu kota trzeba ustalić, co doprowadziło do niedrożności i jak zmniejszyć ryzyko nawrotu. W zależności od przypadku znaczenie mają dieta, zwiększanie poboru wody, leczenie bólu i stanu zapalnego, kontrola masy ciała, ograniczanie stresu oraz dalsza opieka weterynaryjna.

Kot, który usiłuje oddać mocz i nie jest w stanie tego zrobić, wymaga pilnej pomocy weterynaryjnej. To jeden z tych objawów, przy których czas ma realne znaczenie. Lepiej pojechać do kliniki niepotrzebnie niż zbyt długo czekać z pacjentem, którego stan może gwałtownie się pogorszyć.