Fonendoskop, czyli popularnie słuchawki lekarskie nie tylko dodają powagi i są najszybciej zauważalnym atrybutem zawodu lekarskiego...

  Osłuchiwanie  serca pozostaje jedną z najszerzej używanych metod diagnostycznych w medycynie weterynaryjnej. Jak wiele informacji można uzyskać osłuchując zwierzę! Dlatego też nauka podstaw techniki osłuchiwania oraz właściwej interpretacji tonów i szmerów serca leży w dobrze pojętym interesie lekarza praktyka. Ucho lekarskie wsparte zaawansowaną elektroniką staje się podstawowym „narzędziem” diagnostyki kardiologicznej.

 

            W ostatni weekend – 25 i 26 listopada – kilkunastu lekarzy weterynarii pasjonujących się kardiologią zjechało do Zgierza, aby kontynuować Warsztaty zapoczątkowane wiosną w Maciejewie: „Osłuchiwanie serca i fonokardiografia u psów”.

            Szmery w sercu, same w sobie będące objawem niepożądanym, stają się bardzo użyteczne w diagnostyce schorzeń kardiologicznych. Jednak nawet najczulsze  ucho lekarza nie jest w stanie wychwycić wszystkich szmerów trwających czasami ułamki sekund. Uzbrojone w słuchawki elektroniczne, przystawkę do komputera i odpowiednie oprogramowanie, które przetwarza dźwięk, szmer w obraz graficzny. Postać graficzna nagranych tonów i szmerów serca zestawiona z wynikami innych badań klinicznych takich jak zdjęciem RTG klatki piersiowej, echem serca i EKG tworzy zupełnie nową kategorię badania kardiologicznego.

 

            Pionierem i pomysłodawcą tak precyzyjnego interpretowania szmerów jest profesor Clarence Kvart – pracownik naukowy Uniwersytetu w Uppsali. On też poprowadził Warsztaty poprzednie w Maciejewie i teraz w Zgierzu. Polegały one na analizie zapisów pracy serca psów w połączeniu z ich historią choroby – niedomykalnością zastawek (w różnych stopniach ich dysfunkcji), wadami wrodzonymi (jak przetrwały przewód tętniczy Botala), zwężeniem aorty, szmerami przy anemii i gorączce. Ilość psów u których podejrzewa się schorzenia kardiologiczne rośnie lawinowo, nie tylko dlatego, że psy częściej chorują, ale też dlatego, iż precyzyjne narzędzia podpowiadają lekarzowi z jakim typem schorzenia ma do czynienia.

 

            Tempo w jakim rozwija się diagnostyka weterynaryjna nie pozwala lekarzom osiąść na laurach. Możliwość odczytania nowych informacji, które podsuwa sam organizm zwierzęcia, a co za tym idzie postawienie trafnej diagnozy i wdrożenie prawidłowego leczenia zachęca do ustawicznego szkolenia się. W naszej Klinice do doktora Wąsiatycza i doktor Ilony Bykowskiej, którzy zajmują się kardiologią od lat dołączyła w tym roku doktor Marta Przybysz. Tak więc dozór kardiologiczny niezbędny chociażby do kwalifikowania zwierząt do zabiegów chirurgicznych mamy praktycznie stały. Cały zespół był obecny w Zgierzu, aby wykorzystanie fonokardiografu, który posiadamy było jak najpełniejsze. Możemy się pochwalić, że w Wielkopolsce wykonujemy takie badania jako pierwsi!

Clarence Kvart jest profesorem Katedry Fizjologii Klinicznej na Wydziale Medycyny Weterynaryjnej Uniwersytetu Nauk Rolniczych w Uppsali. Kardiologia weterynaryjna jest dziedziną, która cieszy się jego szczególnym zainteresowaniem.

 

 

            Prof. Clarence Kvart ukończył studia w Królewskiej Szkole Medycyny Weterynaryjnej w Sztokholmie w roku 1975. Jego zainteresowanie kardiologią weterynaryjną zapoczątkowane zostało przez profesora Petera Loyda, który w roku 1974 przebywał w jako gość naukowy w Szkole Medycyny Weterynaryjnej. Wiedzę z zakresu kardiologii pogłębiał podczas wyjazdu naukowego w 1979 roku zorganizowanego przez Petera Loyda do dr. Larry’ego Tilley’a do Animal Medical Center w Nowym Jorku., profesora Freda Regin’a w New Bolton Center w Filadelfii oraz profesora Roberta Hamlina w Columbus, Ohio. Głównym obszarem działania prof. Kvarta stały się badania naukowe, dydaktyka oraz praca kliniczna skupiająca się na kardiologii weterynaryjnej. Był jednym z założycieli Europejskiego Stowarzyszenia Kardiologii Weterynaryjnej (ESVC), której był prezydentem elektem od jej powstania, tj. od roku 1981. Clarence Kvart obronił pracę doktorską w 1982 roku i został wybrany ponownie na stanowisko prezydenta ESVC w latach 1983 do 1986. Był członkiem „International Small Animal Cardiac Health Council” (ISACHC) w latach 1995-1999. Clarence Kvart otrzymał tytuł Dyplomanta nadanego przez European College of Veterinary Internal Medicine (ECVIM) w 1997 roku. Dorobek naukowy profesora Kvarta obejmuje ponad 40 publikacji w pismach indeksowanych, 35 artykułów w innych czasopismach oraz 52 abstrakty z prezentacji przedstawianych podczas międzynarodowych konferencji i spotkań. Wiele z tych konferencji dotyczyło badań nad tonami i szmerami serca. Jest autorem rozdziału o nabytych chorób zastawkowych w „Textbook of Veterinary Medicine” pod redakcją Ettingera i Feldmana.

 

 

            Profesor Clarence Kvart jest pionierem badania fonokardiograficznego w medycynie weterynaryjnej. Swój pierwszy fonokardiogram do celów dydaktycznych nagrał w 1972 roku jako młodszy asystent w Katedrze Fizjologii Królewskiej Szkoły Medycyny Weterynaryjnej w Sztokholmie. Został on nagrany na aparacie Siemens-Elema Mingograf minor 3. Przyrząd ten był używany w klinice w Uppsali jeszcze w 2002 roku! Od 1975 aparat ten nagrał tysiące wysokiej jakości nagrań, będących częścią diagnostyki klinicznej. Graficzny obraz nagranych tonów i szmerów sercowych w połączeniu z innymi badaniami klinicznymi takimi jak: rentgenodiagnostyka klatki piersiowej, echokardiografia i EKG oraz badania pośmiertne okazał się być bardzo przydatny w ustalaniu diagnozy.